Diễn đàn trao đổi
“Xâm lăng văn hóa” trên không gian mạng hiện nay và trách nhiệm của sinh viên Trường Đại học An ninh nhân dân trong nhận diện, đấu tranh
Bài viết làm rõ nguy cơ, thách thức của hoạt động “xâm lăng văn hóa” trên không gian mạng đối với an ninh quốc gia. Đồng thời, làm sáng tỏ quan điểm của Đảng trong lãnh đạo, chỉ đạo việc nhận diện và đấu tranh với hoạt động này. Trên cơ sở đó, xác định vai trò, trách nhiệm của sinh viên Trường Đại học An ninh nhân dân góp phần bảo vệ nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.
NGUY CƠ VÀ THÁCH THỨC TỪ “XÂM LĂNG VĂN HÓA” TRÊN KHÔNG GIAN MẠNG
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, các thế lực thù địch ra sức đẩy mạnh thực hiện chiến lược “diễn biến hòa bình” nhằm mục đích xóa bỏ chủ nghĩa Mác - Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh và vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, phức tạp, đe dọa nghiêm trọng tới sự tồn vong, ổn định và phát triển bền vững của chế độ xã hội chủ nghĩa. Thực tế cho thấy, một trong những phương thức, thủ đoạn trong chiến lược “diễn biến hòa bình” được các đối tượng sử dụng phổ biến hiện nay là thực hiện “xâm lăng văn hóa”, mưu đồ từ chuyển biến về văn hóa sang chuyển biến về chính trị, làm cho đội ngũ cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân nhân trở nên mơ hồ, hoài nghi, phai nhạt lý tưởng cách mạng, thoát ly hoặc chuyển sang chống đối Đảng, Nhà nước ta.
Thời gian qua, lợi dụng sự phát triển của không gian mạng, các đối tượng chống đối trong và ngoài nước đã lập các trang web, blog, diễn đàn trên mạng xã hội để tuyên truyền, tán phát các sản phẩm văn hóa ngoại lai không phù hợp, các văn hóa phẩm đồi trụy, các bài viết có nội dung xuyên tạc, phá hoại nền tảng văn hóa của dân tộc, hạ thấp các giá trị văn hóa tốt đẹp của Việt Nam. Chúng đã lập hàng nghìn trang web, blog, hàng trăm cơ quan báo, tạp chí, hàng trăm đài phát thanh đặt một số quốc gia có chương trình tiếng Việt để tuyên truyền, tán phát các sản phẩm văn hóa phương Tây. Mục tiêu mà các đối tượng hướng đến rất đa dạng, trong đó, tập trung vào tầng lớp thanh niên, học sinh, sinh viên, đội ngũ cán bộ, đảng viên, giới trí thức, văn nghệ sĩ...
Bộ phim “Hướng gió mà đi” xuất hiện “đường lưỡi bò” đã bị cấm chiếu tại Việt Nam. Nguồn ảnh: Báo Công an nhân dân Online
Về nội dung, các đối tượng tuyên truyền, tán phát các sản phẩm thể hiện chuẩn mực văn hóa, đạo đức, quan điểm, lối sống phương Tây; cổ xúy chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng để triệt tiêu tận gốc những giá trị cốt lõi, nền tảng của dân tộc, làm lệch chuẩn giá trị văn hóa và chuẩn mực đạo đức, nhân cách con người Việt Nam; xuyên tạc thành tựu đổi mới đất nước, cho rằng Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là lỗi thời, không phù hợp với bối cảnh đất nước hiện nay; xuyên tạc, thổi phồng, bóp méo nội dung các sự việc, hiện tượng trong thực tế. Chúng còn kết hợp giữa thông tin có thật với sự kiện không có trong thực tế để làm lẫn lộn thật - giả; ngụy tạo thông tin, tạo tâm lý hoang mang trong xã hội. Các đối tượng còn triệt để lợi dụng, khoét sâu vào những hạn chế, thiếu sót trong quá trình thực hiện chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, những suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên, lợi dụng các vụ việc phức tạp xảy ra ở trong nước, hay gần đây là xuyên tạc chủ trương của Đảng, Nhà nước về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy trong hệ thống chính trị.
Thực tiễn cho thấy, “xâm lăng văn hóa” gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng, trên nhiều phương diện, không chỉ tác động đến văn hóa mà còn tác động đến các lĩnh vực khác của đời sống như kinh tế, chính trị, xã hội, an ninh, quốc phòng. Về kinh tế, “xâm lăng văn hóa” ảnh hưởng đến sự phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam, các sản phẩm văn hóa trong nước mang các giá trị văn hóa truyền thống khi được phát hành sẽ giảm tính cạnh tranh so với các sản phẩm công nghiệp văn hóa nước ngoài; làm mất đi cơ hội của những lĩnh vực, hoạt động kinh tế gắn với phát huy giá trị văn hóa địa phương. Về chính trị, “xâm lăng văn hóa” cũng là nguy cơ đe dọa đến sự tồn vong của chế độ. Về văn hóa, thực trạng xâm lăng đặt văn hóa truyền thống trước nhiều nguy cơ, như biến đổi theo chiều hướng tiêu cực, trở nên phai mờ trước nền văn hóa khác, bản sắc dân tộc bị mai một, thậm chí lụi tàn và biến mất. Về xã hội, sự biến đổi lối sống, sự đảo lộn giá trị, sự xuất hiện những giá trị mới không phù hợp với văn hóa truyền thống dễ làm rạn nứt các mối quan hệ xã hội, dễ dẫn đến khủng hoảng xã hội. Về phương diện đối ngoại và an ninh, quốc phòng, “xâm lăng văn hóa” gây ra sự xung đột văn hóa, xung đột xã hội, từ đó dẫn đến tình trạng mất an ninh, an toàn trong các cộng đồng, cản trở tiến trình đối thoại hòa bình giữa các quốc gia, giữa các nền văn hóa trên thế giới.
QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG VỀ PHÒNG, CHỐNG “XÂM LĂNG VĂN HÓA” TRÊN KHÔNG GIAN MẠNG HIỆN NAY
Có thể thấy “xâm lăng văn hóa” trên không gian mạng đe dọa trực tiếp đến an ninh văn hóa của quốc gia. Khi an ninh văn hóa của một cộng đồng, một quốc gia bị xâm phạm, mặc dù có thể chưa gây ra những tác động hiện hữu với cộng đồng, quốc gia đó, nhưng về lâu dài, nó sẽ để lại những hậu quả rất nghiêm trọng. Sinh thời, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từng khẳng định: “Văn hóa còn thì dân tộc còn”. Đại hội XIII nhấn mạnh một trong những quan điểm chỉ đạo cốt lõi và xuyên suốt là: “Phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, của nền văn hóa và con người Việt Nam”; đồng thời “bảo vệ nền văn hóa, lợi ích quốc gia-dân tộc; kiên quyết đấu tranh, loại bỏ các sản phẩm, thông tin xấu độc, các văn hóa phẩm ngoại lai, độc hại, ảnh hưởng xấu đến ổn định chính trị-xã hội, thuần phong mỹ tục”... Điều đó thể hiện rất rõ quan điểm của Đảng về vấn đề văn hóa là phải kết hợp giữa “xây” và “chống”; “xây” là nhiệm vụ cơ bản, chiến lược, lâu dài; “chống” là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách nhằm giữ gìn và phát triển nền văn hóa Việt Nam.
Trước xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng như hiện nay, Đảng ta càng quan tâm, coi trọng công tác đấu tranh với hoạt động “xâm lăng văn hóa”, nhất là trên không gian mạng. Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đề ra xác định: “Xây dựng thế trận văn hoá gắn với quốc phòng, an ninh, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Kiên quyết xử lý thông tin xấu độc, phản văn hoá, tin giả trên mạng xã hội và phương tiện thông tin khác. Phát huy vai trò nền tảng của văn hoá trong việc hình thành bản lĩnh, “sức đề kháng” trước các tác động phức tạp và lệch chuẩn của văn hoá ngoại lai; giữ gìn thuần phong mỹ tục, vun đắp niềm tự hào và khát vọng cống hiến vì sự phát triển của đất nước”. Như vậy, có thể khẳng định, Đảng ta luôn nhất quán chủ trương bảo vệ bản sắc văn hóa dân tộc, kiên quyết và kiên trì đấu tranh chống lại các hành vi phản văn hóa, phản giá trị, các sản phẩm có nội dung xấu, độc; nhấn mạnh phòng ngừa, đấu tranh và loại trừ các hoạt động “xâm lăng văn hóa” trên không gian mạng.
TRÁCH NHIỆM CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC AN NINH NHÂN DÂN TRONG NHẬN DIỆN, ĐẤU TRANH
Trong bối cảnh Internet và mạng xã hội phát triển ngày càng mạnh mẽ, việc tham gia không gian mạng đã trở thành một phần tất yếu, gắn liền với quá trình học tập, rèn luyện và thực hiện nhiệm vụ chính trị của sinh viên Trường Đại học An ninh nhân dân. Với tinh thần, nhiệt huyết sức trẻ và bản lĩnh chính trị, ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, sinh viên hoàn toàn có thể đóng góp công sức, trí tuệ, chung tay thực hiện nhiệm vụ chính trị quan trọng mà Đảng, Nhà nước và Bộ Công an giao phó trong nhận diện, đấu tranh với hoạt động “xâm lăng văn hóa”, góp phần bảo vệ nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Thời gian tới, để phát huy vai trò xung kích của mình, sinh viên Trường Đại học An ninh nhân dân cần thực hiện tốt một số nội dung sau:
Một là, mỗi sinh viên phải tự ý thức tu dưỡng, rèn luyện bản lĩnh chính trị và lập trường tư tưởng vững vàng, xem đây là nền tảng xuyên suốt trong quá trình học tập tại trường; tự nghiên cứu, tìm hiểu và bồi đắp kiến thức về các giá trị văn hóa dân tộc, nhận thức được văn hóa dân tộc là nguồn lực nội sinh quan trọng để đưa đất nước ta phát triển bền vững. Bên cạnh đó, mỗi sinh viên cũng cần tự trang bị kiến thức về các giá trị văn hóa dân tộc, lan tỏa các giá trị ấy đến đông đảo quần chúng nhân dân để chung tay giữ gìn bản sắc văn hóa Việt Nam.
Sinh viên Trường Đại học An ninh nhân dân tham gia Hội trại “Tự hào nòi giống Tiên Rồng”. Nguồn ảnh: Trang Tuổi trẻ Lá Trung Quân
Hai là, sinh viên tích cực nghiên cứu, trau đồi kiến thức chuyên môn, nâng cao năng lực nhận diện và phân tích bản chất âm mưu, phương thức, thủ đoạn “xâm lăng văn hóa” của các thế lực thù địch; tìm hiểu các kiến thức chuyên môn về an ninh văn hóa, tư tưởng; chủ động rà soát và nhận diện các sản phẩm chứa nội dung “xâm lăng văn hóa” mà các thế lực thù địch thường xuyên đăng tải trên không gian mạng để chủ động phòng ngừa, tích cực tham gia phản bác các quan điểm sai trái, thù địch kịp thời, hiệu quả.
Ba là, sinh viên cần phát ngôn chuẩn mực trên không gian mạng, không chia sẻ, bình luận, tương tác với các bài viết, tài liệu có nội dung “xâm lăng văn hóa” trên không gian mạng. Khi đăng tải, chia sẻ hay bình luận thông tin đều phải gắn với trách nhiệm chính trị, danh dự cá nhân và uy tín của Nhà trường.
Bốn là, phát huy vai trò chủ động của sinh viên trong đấu tranh, phản bác các luận điệu sai trái và lan tỏa thông tin chính thống trên không gian mạng. Trong đó, sinh viên cần tích cực tham gia các cuộc thi viết bài chính luận, cuộc thi viết bài phản bác nội dung có âm mưu, hoạt động “xâm lăng văn hóa” của thế lực thù địch, đồng thời nghiên cứu, đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền có nội dung lan tỏa thông tin về những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam như viết báo, vẽ tranh cổ động, xây dựng video clip...
Tóm tại, bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, đất nước ta đang đứng trước nhiều thời cơ để hội nhập, phát triển nhưng cũng đối mặt với không ít vấn đề thách thức, trong đó có yêu cầu bảo vệ bản sắc văn hóa dân tộc. Là lực lượng dự bị, tin cậy của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an, hơn bao giờ hết, sinh viên Trường Đại học An ninh nhân dân cần vận dụng thế mạnh khi được đào tạo bài bản từ khi còn ngồi trên ghế Nhà trường để chủ động, tích cực tham gia nhận diện, đấu tranh hiệu quả với hoạt động “xâm lăng văn hóa”, góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị đặc sắc văn hóa Việt Nam./.
Tin, bài: Thượng úy Dương Đình Kim - Khoa An ninh chính trị nội bộ
Tiểu đội 3 - Trung đội D31A4
Tài liệu tham khảo:
[1] Ban Chấp hành Trung ương Đảng (2018), Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”, Hà Nội.
[2] Ban Chấp hành Trung ương Đảng (2026), Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Hà Nội.
[3] Ban Chấp hành Trung ương Đảng (2026), Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Hà Nội.
[4] Quốc An (2025), Tỉnh táo và nhận diện đấu tranh với hoạt động “xâm lăng văn hóa hiện nay”, Tạp chí Quốc phòng toàn dân, https://www.qdnd.vn/phong-chong-dien-bien-hoa-binh/tinh-tao-nhan-dien-va-dau-tranh-voi-hoat-dong-xam-lang-van-hoa-hien-nay-846158.
[5] Lưu Thanh Hùng (2026), Không gian số và những thách thức mới đối với an ninh văn hóa, Trang tin điện tử Trường Đại học An ninh nhân dân, https://dhannd.bocongan.gov.vn/dien-dan-trao-doi/khong-gian-so-va-nhung-thach-thuc-moi-doi-voi-bao-dam-an-ninh-van-hoa-a-4107.
Tin khác
